TAF Preventive Medicine Bulletin ::.

TAF Preventive Medicine Bulletin (TAF Prev Med Bull)

Türkçe

BİYOMEDİKAL DERGİLERE GÖNDERİLEN MAKALELERİN UYMASI GEREKEN STARDARTLAR: BİYOMEDİKAL YAYINLARIN YAZIMI VE BASKIYA HAZIRLANMASI - Ekim 2004’de güncellenmiştir

(UNIFORM REQUIREMENTS FOR MANUSCRIPTS SUBMITTED TO BIOMEDICAL JOURNALS: WRITING and EDITING for BIOMEDICAL PUBLICATION – Updated October 2004)

Çevirenler:
Prof. Dr. Şükrü Oğuz Özdamar, Yrd. Doç. Dr. Burak Bahadır
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı, Zonguldak

I. Amaç Bildirgesi
A. Standartlar Hakkında
B. Standartlar’ın Kullanıcıları
C. Standartlar’ın Kullanımı
II. Araştırmanın Oluşturulmasında ve Rapor Edilmesinde Dikkat Edilmesi Gereken Etik Kurallar
A. Yazarlık ve Katkıda Bulunma
  1. Makalenin Yazarları [İlk Satırda Belirtilenler (Byline Authors)]
  2. Teşekkür Bölümünde Belirtilen Katılımcılar
B. Editörlük
  1. Editörün Rolü
  2. Editör Bağımsızlığı
C. Hakem Değerlendirmesi (Peer review)
D. Çıkar Çelişkileri
  1. Yazarların Bireysel Bağlantıları (sadakat/bağlılık) ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
  2. Proje Desteği ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
  3. Editörlerin, Dergi Çalışanlarının veya Hakemlerin Bağlantıları (sadakat/bağlılık) ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
E. Mahremiyet ve Gizlilik
  1. Hastalar ve Çalışmaya Katılanlar
  2. Yazarlar ve Hakemler
F. Araştırmada İnsan Deneklerin ve Hayvanların Korunması
III. Biyomedikal Dergilerde Yayım ile ilgili Yayımlama ve Editörlük Konuları
A. Olumsuz Çalışmaları Yayımlama Zorunluluğu
B. Düzeltmeler, Geri Çekmeler ve “Kaygı İfadeleri”
C. Telif Hakkı
D. Çakışan Yayınlar
  1. Çift Yayın Gönderme
  2. Fazla Sayıda Yayın
  3. Kabul Edilebilir İkinci Yayın
  4. Aynı Çalışmayı Esas Alan Makaleler Arasındaki Rekabet
   a. Analiz ve Yorum Farklılıkları
   b. Bildirilen Yöntem veya Sonuçlardaki Farklılıklar
  5. Aynı Veri Tabanını Kullanan Makaleler Arasındaki Rekabeti
E. İletişim
F. Ekler, Özel Konu Sayıları ve Özel Seriler
G. Elektronik Yayın
H. İlanlar
I. Medikal Dergiler ve Genel Anlamda Medya
J. Klinik Deneyleri Tescil Zorunluluğu
IV. Makaleyi Hazırlama ve Sunma
A. Biyomedikal Bir Dergiye Sunulacak Makalenin Hazırlanması
  1. Genel Prensipler ve Anlatım Kuralları
   a. Makalenin Hazırlanmasında Genel Prensipler
   b. Özel Çalışma Tasarıları İçin Anlatım Kuralları
  2. Başlık Sayfası
  3. Çıkar Çelişkisi Beyanı Sayfası
  4. Özet ve Anahtar Kelimeler
  5. Giriş
  6. Yöntemler
  a. Katılımcıların seçimi ve tanımı
  b. Teknik bilgiler
  c. İstatistik
  7. Sonuçlar
  8. Tartışma
  9. Kaynaklar
   a. Kaynaklarla ilgili Genel Kurallar
   b. Kaynak Stili ve Formatı
10. Tablolar
11. Resimler (Şekiller)
12. Resim (Şekil) altyazıları
13. Ölçü birimleri
14. Kısaltmalar ve semboller
B. Makalenin dergiye gönderilmesi
V. Kaynaklar
A. Bu Belgede Kullanılan Kaynaklar
B. Biyomedikal Dergilerle İlişkili Diğer Bilgi Kaynakları
VI. Uluslararası Tıp Dergileri Editörleri Kurulu Hakkında
VII. “Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makalelerin Uyması Gereken Standartlar”ın Yazarları
VIII. Standartların Kullanımı, Dağıtımı ve Çevirisi
IX. Sorular için

I. AMAÇ BİLDİRGESİ
I.A. Standartlar Hakkında
Genel medikal dergilerin editörlerinden oluşan küçük bir grup 1978’de Vancouver, British Columbia’da, dergilerine gönderilen makalelerin formatı için rehber oluşturmak amacıyla biraraya geldiler. Grup, Vancouver Grubu olarak tanınmaya başlandı. ABD Ulusal Tıp Kütüphanesi (U.S. National Library of Medicine-NLM) tarafından oluşturulmuş bibliyografik kaynaklara dair formatı da içeren bu Standartlar (Uniform Requirements), ilk kez 1979’da yayınlandı. Vancouver Grubu genişledi ve yıllık olarak toplanan Uluslararası Tıp Dergileri Editörleri Kurulu (International Committee of Medical Journal Editors-ICMJE) halini aldı. ICMJE, zamanla biyomedikal dergilerle ilişkili etik kuralları da içerecek şekilde kapsamını genişletti.
ICMJE, “Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makalelerin Uyması Gereken Standartlar”ın (Uniform Requirements For Manuscripts Submitted To Biomedical Journals) birçok edisyonunu yaptı. Yıllar ilerledikçe makale hazırlamanın ötesinde, yayın politikasında “Diğer İfadeler”in (Separate Statements) oluşması ile sonuçlanan bazı noktalar ortaya çıktı. Standartlar, bütün bir belge olarak 1997’de gözden geçirildi; bölümleri Mayıs 1999 ve Mayıs 2000’de güncel hale getirildi. Kurul, 2003’te tüm belgeyi tekrar gözden geçirdi ve yeniden düzenledi; “Diğer İfadeler”i metnin içine dahil etti. Kurul, bu son gözden geçirmeyi 2004’te hazırladı.
“Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makalelerin Uyması Gereken Standartlar”ın tamamı, eğitim amacıyla, kâr amaçlı olmadan, telif hakkı aranmaksızın çoğaltılabilir; kurul bu yayının yaygınlaştırılmasını desteklemektedir.
“Standartlar”ı kullanmayı kabul eden dergilerden, koşullarının (requirements) “Standartlar” ile uyumlu olduğunu “Yazarlar için Bilgiler” kısmında belirtmeleri ve bu edisyonu da kaynak olarak göstermeleri istenmektedir.

I.B. Standartlar’ın Kullanıcıları
ICMJE, Standartlar’ı başlıca, yazar ve editörlerin ortak olarak doğru, açık ve kolayca ulaşılabilir biyomedikal çalışma raporları hazırlama ve dağıtımı işlerinde yardımcı olmak amacıyla oluşturmuştur. İlk bölümleri değerlendirme işlemi, düzeltme ve biyomedikal dergilerde makalelerin yayınlanması ile ilgili etik kuralları ve editör ile yazarlar arasındaki ilişkileri, “deneyimli hakemi” (peer reviewer) ve medyayı anlatmaktadır. Sonraki bölümler makalelerin hazırlanması ve sunumundaki daha teknik konulara değinmektedir. ICMJE, belgenin hem yazarların hem de editörlerin ilgileri ile doğrudan ilişkili olduğuna inanmaktadır.
Standartlar, birçok iş paydaşına (stakeholder) -hakemler, editörler, hastalar ve aileleri ve genel olarak okuyuculara- biyomedikal yazarlık ve editörlük işinin iç yüzünü görme olanağı sağlayabilir.

I.C. Standartlar’ın Kullanımı
Standartlar, araştırmanın oluşturulması ve bildirilmesindeki etik kuralları belirtir; yayın ve yazımda özellik taşıyan unsurlarla ilgili öneriler verir. Bu öneriler, “kanıta dayalı” olmaya çalışan yöntemli, planlı araştırma sonuçlarından daha çok, belirli bir sayıda editör ve yazarın uzun yıllar içinde edindiği ortak deneyimlerine dayanır. Mümkün olduğu yerlerde öneriler, onları doğrulayan gerekçeler ile birlikte verilmiştir; belge (Standartlar) tam anlamıyla eğitsel amaçlı hizmet vermektedir.
Yazarlar bu belgedeki önerilere uymanın yararlarını göreceklerdir, çünkü açıklamalarda da belirtildiği gibi, böyle yapmak yayın kolaylığını artıracağı gibi, herhangi bir dergiye gönderilen yayının kalitesini ve anlaşılabilirliğini geliştirecektir. Her derginin, aynı zamanda, kendi amaçlarına uyan yayın koşulları da vardır. Dolayısıyla, yazarların makaleleri için seçtikleri dergide yayınlanan dergiye özgü “Yazarlar için Bilgiler” kısmına aşina olmaları -örneğin, dergiye uygun başlıklar, gönderilebilecek yayın tipleri (örneğin, orijinal makale, derleme veya olgu sunumları)- ve bu açıklamalara uymaları gerekir. Ohio Medical College’ta bulunan Mulford Kütüphanesi, www.mco.edu/lib/instr/libinsta.html adresinde “Yazarlar için Bilgiler” ile ilgili kısa ama yararlı bilgiler sağlamaktadır.

II. ARAŞTIRMANIN OLUŞTURULMASINDA VE RAPOR EDİLMESİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN ETİK KURALLAR
II.A Yazarlık ve Katkıda Bulunma
II.A.1. Makalenin Yazarları [İlk Satırda Belirtilenler (Byline Authors)]
“Yazar”, genellikle, yayımlanmış bir çalışmaya bağımsız entelektüel katkı sağlayan kişi olarak kabul edilir; biyomedikal yazarlığın önemli akademik, sosyal ve finansal etkileri varlığını sürdürmektedir. (1) Geçmişte, çalışmalara katılımlar –yazarlar ve teşekkürde sıralananlar- hakkında nadiren okuyuculara bilgi verilirdi. (2) Şu anda bazı dergiler, en azından orijinal araştırma makaleleri için, her katılımcının sunulan çalışmada katılımını belirten bilgileri istemekte ve yayımlamaktadır. Editörlerin bir bütün olarak işin entegrasyonundan kimin sorumlu olduğunu tanımlayan politikalarının yanı sıra, katkıda bulunma ile ilgili politikalarını geliştirmeleri ve uygulamaları kuvvetle özendirilmektedir.
Katkıda bulunma ve garantörlük politikaları katılımlarla ilgili belirsizliği açıkça ortadan kaldırırken, yazarlığı belirleyen katılımın niceliği ve niteliği hakkındaki soruyu çözümsüz bırakmaktadır. Uluslararası Tıp Dergileri Editörleri Kurulu, yazarlık için aşağıdaki kriterleri önermektedir; bu kriterler yazarları, diğer katılımcılardan ayırt eden dergiler için uygundur:

· 1) Kavram ve dizayna veya verilerin toplanmasına veya verilerin işlenmesi ve yorumunda dikkate değer katılım, (2) makale taslağının oluşturulması veya makalenin önemli kavramsal içeriğinin düzeltilmesi ve (3) basılacak olan son sürümün onaylanması ile yazarlığa hak kazanılmış olmalıdır. Yazarlar 1,2 ve 3’teki koşulları karşılamalıdır.

· Çalışmayı, geniş ve çok merkezli bir grup meydana getirmişse, bu grup makalenin doğrudan sorumluluğunu alan kişileri belirlemelidir (3). Bu kişiler, yukarıda tanımlanan yazarlık ölçütlerini yerine getirmelidir; editörler bu kişilerden dergiye özgü yazar ve çıkar çelişkisi beyan formu (conflict of interest disclosure form)’nu doldurmalarını isteyecektir. Bir yazar grubu makalesini sunarken, iletişimi yürüten (corresponding) yazar, seçilen (tercih edilen) kaynağı açıkça belirtmeli; grup isminin yanı sıra her yazarı tanımlamalıdır. Dergiler genellikle grubun diğer üyelerini teşekkürlerde sıralar. Ulusal Tıp Kütüphanesi (National Library of Medicine) grup isimlerini gruptaki her bireyin ismini dizinler. Grup, makaleden doğrudan doğruya sorumlu olarak tanımlanır.

· Fon alma, veri toplama veya araştırma grubunun üst denetçiliğini (süpervizörlüğünü) yapmak, yazarlık niteliğini kazanmak için yeterli değildir.

· Yazar olarak belirtilen herkes, yazarlık niteliğinde olmalıdır; bu nitelikte olanlar sırayla bildirilmelidir.

· Her yazar, içeriğin makul bir kısmının sorumluluğunu alabilecek ölçüde işe yeterince katılmış olmalıdır.

Bazı dergiler, artık başlangıçtan makalenin yayınına kadar “garantörler” olarak adlandırılan bir veya daha fazla yazarın, işin bütünlüğünün uyumundan sorumlu olan kişiler olarak belirtilmesini ayrıca istemekte ve bu bilgileri yayımlamaktadırlar.
Giderek artan bir şekilde çok merkezli çalışma yazarlığı grupları oluşmaktadır. Grubun yazar olarak nitelenen tüm üyeleri yukarıda belirtilen yazarlıkla ilgili bütün ölçütleri yerine getirmelidir.
Makaledeki yazar sıralaması yazarların ortak kararı ile belirlenmelidir. Yazarlar, sıralamanın açıklamasını yapmaya hazırlıklı olmalıdır.

II.A.2. Teşekkür Bölümünde Belirtilen Katılımcılar
Yazarlık için gerekli ölçütleri yerine getiremeyen tüm katılımcılar, “teşekkür” (acknowledgements) bölümünde belirtilmelidir. Teşekkür edilebilecek olanlara örnek olarak, sadece teknik yardımda bulunanlar, yazımda yardım edenler veya sadece genel destek sağlayan bölüm şefleri sayılabilir. Ayrıca finans ve materyal desteği için teşekkür edilebilir.
Çalışma materyalini sağlayan ancak katılımları yazarlıkla uyumlu olmayan kişiler “klinik araştırmacılar” veya “katılan araştırmacılar” gibi başlıklar altında toplanabilir ve görev veya katılımları, örneğin, “bilimsel danışman”, “çalışma planını gözden geçirdi”, “veri topladı” veya “çalışılan hastaları sağladı ve tedavi etti” şeklinde tanımlanabilir.
Okuyucular onların da katkıda bulunduğu veri ve sonuçlardan anlam çıkarabilecekleri için, teşekkür edilecek kişiler yazılı onay vermek zorundadırlar.

II.B. Editörlük
II.B.1. Editörün Rolü
Bir derginin editörü o derginin tüm içeriğinden sorumlu olan kişidir. Medikal dergi sahipleri ve yayımcıları, derginin belirlenen amaçları ve maliyetlerine bağımlı olarak oluşturulan ortak bir çabayı –güvenilir ve okunur bir dergi yayımlamak- paylaşırlar. Buna karşılık dergi sahiplerinin ve editörlerin işlevleri farklıdır. Dergi sahiplerinin, editörleri işe alma ve işten çıkarma yetkileri; ayrıca -editörlerin de mümkün olabildiğince çok katılmaları gereken- işle ilgili önemli kararları da alma yetkileri vardır. Editörler derginin bilimsel içeriğini belirlemede tam yetkili olmalıdır. Bu editör bağımsızlığı kavramı, editörler tarafından kararlılıkla ve hatta pozisyonlarını tehlikeye atma pahasına korunmalıdır. Uygulamada bu bağımsızlığı güvence altına almak için, editör sadece yetkili yöneticilere değil, dergi sahiplerine doğrudan ulaşabilme olanağına sahip olmalıdır.
Medikal dergi editörlerinin, genel anlaşma kavramlarını ve uyuşmazlıkların çözüm mekanizmalarını tanımlamasına ek olarak, editör haklarını ve görevlerini açıkça belirleyen bir sözleşmeleri olmalıdır.
Yayın politikasının belirlenmesinde ve sürdürülmesinde editöre yardımcı olabilecek bağımsız bir yayın danışma kurulu yararlı olabilir.

II.B.2. Editör Bağımsızlığı
ICMJE Dünya Medikal Editörler Birliği’nin (World Association of Medical Editors) editör bağımsızlığı tanımını (http://www.wame.org/wamestmt.htm) benimser. Bu tanım, editör bağımsızlığı veya özgürlüğü kavramının, sorumlu editörün yayın içeriği üzerinde tam yetkili olması gerektiği anlamına geldiğini vurgular. Dergi sahipleri, makalelerin seçiminde veya yayımında doğrudan veya kararları etkileyebilecek ortam oluşturmak yoluyla değerlendirme işlevine müdahale etmemelidir. Editörler, kararlarını sadece derginin ticari başarısını düşünerek değil, çalışmanın doğruluğunu ve dergi okuyucuları açısından önemini de dikkate alarak vermelidir. Editörler cezalandırma korkusu duymaksızın tıbbın tüm yönleri hakkında kritik olan ancak sorumluluk içeren görüşlerini -bu görüşler yayımcı firmanın amaçlarına uygun düşmese bile- açıklamakta özgür olmalıdır. Editörler ve editör örgütleri, editör bağımsızlığı kavramını destekleme ve bu bağımsızlığa karşı gerçekleştirilen ciddi tecavüzleri uluslararası tıbbi, akademik ve meslek dışı toplulukların dikkatine sunma yükümlülüğüne sahiptir.

II.C. Hakem Değerlendirmesi (Peer review)
Önyargısız, bağımsız, eleştirel değerlendirme, bilimsel süreç dahil olmak üzere, tüm bilimsel çalışmaların doğal bir parçasıdır. Hakem değerlendirmesi, dergilere gönderilen makalelerin yayın kurulunda yer almayan uzmanlar tarafından eleştirel olarak değerlendirilmesidir. Dolayısıyla, hakem değerlendirmesi bilimsel sürecin önemli bir uzantısı olarak kabul edilebilir. Gerçek değeri, üzerinde çok fazla çalışılmamış ve büyük oranda tartışmalı olsa da, hakem değerlendirmesi, editörlerin dergilerine uygun makaleyi seçmelerine; yazar ve editörlerin anlatım kalitesini geliştirme çabalarına yardımcı olur. Hakemli dergi, yayımladığı araştırma makalelerinin çoğunu gözden geçirme amacıyla dışarı gönderen dergidir. Değerlendirilmek üzere gönderilen makalelerin sayısı ve türü, değerlendiricilerin sayısı, değerlendirme yöntemleri, değerlendiricilerin fikirlerinin uygulamaya koyulması değişkenlik gösterebilir. Şeffaflık politikasının gereği olarak, her dergi “Yazarlar için Bilgiler” kısmında okuyucularına ve yazarlarına bu konuya ilişkin prensiplerini açıklamalıdır.

II.D. Çıkar Çelişkileri
Hakem değerlendirmesi işlemine duyulan kamu güveni ve yayımlanan makalelerin güvenilirliği, yazma, hakemlik ve editörün karar verme aşamalarında çıkar çelişkilerinin ne kadar iyi ele alındığına bağlıdır. Çıkar çelişkisi, bir yazar (veya yazarın kurumu), değerlendirici veya editörün hareketlerini önyargılı bir şekilde etkileyebilecek finansal veya kişisel ilişkisi (bu ilişkiler ayrıca iki yönlü sorumluluk, çakışan/iki yönlü çıkar ilişkisi veya çakışan bağlantı olarak da bilinir) bulunduğunda ortaya çıkar. Bu ilişkiler, kararları göz ardı edilebilecek derecede az etkileyebilecek olandan, daha çok etkileyebilme potansiyeline olana kadar değişkenlik gösterebilir; bütün ilişkilerin hepsi gerçek bir çıkar çelişkisine yol açmaz. Kişi ilişkisinin bilimsel kararı üzerindeki etkisini kabul etse de etmese de, çıkar çelişkisi eğilimi ortaya çıkabilir. Finansal bağlantılar (istihdam, danışmanlıklar, finansal hisse sahipliği, onursallık (honoraria), ücretli uzman tanıklığı), belirlenmesi en kolay olan, derginin, yazarın ve bilimsel çalışmanın bizzat kendisinin güvenilirliğini sarsması en olası çıkar çelişkilerini oluşturmaktadır. Buna karşılık, kişisel ilişkiler, akademik rekabet veya entelektüel tutkular gibi başka nedenlerle de çelişkiler ortaya çıkabilir.
Hakemlik ve yayın işlevlerinde görev alan katılımcılar, potansiyel bir çıkar çelişkisini temsil ettiği düşünülebilecek olan tüm ilişkilerini açıklamak zorundadırlar. Bu ilişkilerin açıklanması, ayrıca Editöre mektup (editorial) ve derleme (review) makaleleri açısından da önemlidir; çünkü bu tip yayınlarda önyargının saptanması orijinal araştırma makalelerine göre daha zor olabilir. Editörler, çıkar çelişkisi açıklamasındaki ve finansal çıkar bildirisindeki bilgileri yayın kararlarına dayanak olarak kullanabilirler. Editörler, eğer makalenin değerlendirilmesinde önemli olduğuna inanıyorlarsa bu bilgileri yayımlamalıdırlar.

II.D.1. Yazarların Bireysel Bağlantıları (sadakat/bağlılık) ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
Yazarlar bir yayın, makale veya mektup gönderdiklerinde çalışmaları hakkında önyargı oluşturabilecek tüm finansal ve kişisel ilişkileri açıklamakla yükümlüdürler. Belirsizliği önlemek için, yazarlar çıkar çelişkisi potansiyeli bulunup bulunmadığını açıkça belirtmelidir. Yazarlar, makalede başlık sayfasından sonra gelen ve konuyla ilgili ek detayları veren çıkar çelişkisi beyanı sayfasında ve gerekirse makaleyle birlikte gönderilen üst yazıda (cover letter) da bunu yapmalıdır. (Bakınız: Bölüm IV.A.3 Çıkar Çelişkisi Beyanı Sayfası)
Araştırmacılar, çalışmanın katılımcılarına olası çelişkileri açıklamalı ve bunu makalelerinde belirtmelidir.
Ayrıca, editörlerin yazarlar tarafından açıklanan olası çelişkileri ne zaman yayımlayacaklarına karar vermeleri gerekir. Eğer şüphe varsa, derginin lehinde hareket etmek en iyisidir.

II.D.2. Proje Desteği ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
Çalışmalar, giderek artan bir şekilde ticari firmalardan, özel vakıflardan ve devletten kaynak almaktadır. Bu durum, araştırma hakkında önyargı oluşturma olasılığı yaratabilir ve daha da önemlisi araştırmaya karşı duyulan güveni sarsabilir.
Bilim adamlarının yayımlanmak üzere güvenilir araştırma sonuçları verme yükümlülükleri vardır. Dahası, kişiler yaptıkları işten doğrudan sorumlu olduklarından araştırmacılar, verilere ulaşmalarını ve bağımsız olarak değerlendirme yapmalarını, makale hazırlamalarını ve bunları yayımlamalarını engelleyen anlaşmalara girmemelidir. Yazarlar, eğer varsa çalışmanın sponsorlarının rollerini -verilerin toplanması, değerlendirilmesi ve yorumlanmasında, makalenin yazımında ve yayın için sunulması kararındaki- anlatmalıdır. Sponsorların araştırmaya doğrudan katılması ile potansiyel olarak ortaya çıkan önyargılar, diğer yöntemsel önyargılarla benzerlik gösterir. Bu yüzden bazı dergiler, sponsorların katılımı ile ilgili olarak yöntemler bölümünde bilgi vermeyi tercih ederler.
Editörler, sonuç olarak marka tanıtma veya kâr amacı güden acentelerce desteklenen bir çalışmanın yazarlarından, “Bu çalışmada tüm verilere tam olarak ulaştım; verilerin bütünleştirilmesinin ve analizindeki doğruluğun tüm sorumluluğunu üstleniyorum” şeklinde bir ifadeyi imzalamalarını isteyebilir. Editörlerin özgün proje çalışmaları ile ilişkili protokol ve/veya sözleşme kopyalarını, bu çalışmaları yayıma kabul etmeden önce incelemeleri özendirilmelidir. Eğer sponsor, yazarın yayın hakkı üzerinde hak iddia ediyorsa, editörler makaleyi dikkate almamayı düşünebilir.

II.D.3. Editörlerin, Dergi Çalışanlarının veya Hakemlerin Bağlantıları (sadakatler, bağlılık) ile İlişkili Potansiyel Çıkar Çelişkileri
Editörler, belirgin olarak olası çıkar çelişkisi bulunan hakemleri, örneğin yazarlardan herhangi biriyle aynı bölüm veya kurumda çalışanları seçmekten kaçınmalıdır. Yazarlar çoğunlukla olası çıkar çelişkisi –genellikle profesyonel anlamda- nedeniyle makaleyi değerlendirmesi istenmeyecek kişilerin isimlerini editörlere verirler. Yazarlardan, mümkün olduğu zaman, bu kaygılarını açıklamaları ve ispatlamaları istenmelidir; bu bilgiler, editörlerin bu tip istekleri kabul edip etmemeye karar vermelerinde önemlidir.
Hakemler, makale hakkındaki görüşlerinde önyargı oluşturabilecek olası çıkar uyuşmazlıklarını editörlere bildirmeli; eğer uygun olduğuna inanırlarsa belli makalelerin değerlendirmesinde yetkisizliklerini açıklamalıdırlar. Olası çelişkiler konusunda değerlendirici hakemlerin sessiz kalması, yazarların durumunda da olduğu gibi, ya açıklayamadıkları çelişkilerinin olduğu ya da böyle çelişkilerinin bulunmadığı anlamına gelebilir. Dolayısıyla, çelişki olup olmadığını hakemlerin de açıkça belirtmeleri ayrıca istenmelidir. Hakemler, yayımdan önce çalışmaya ait bilgileri kendi çıkarları için kullanmamalıdır.
Makaleler hakkında son kararı veren editörlerin, karar verecekleri konulardan hiç biri ile kişisel, profesyonel veya finansal ilişkilerinin olmaması gerekir. Diğer yayın çalışanları eğer yayın kararında yer alıyorlarsa, o sıradaki finansal çıkar durumlarını editöre bildirmeli (yayın değerlendirmesi ile ilgili olabileceği için) ve çıkar çelişkilerinin belirdiği noktada kendilerini herhangi bir karar vermekten muaf tutmalıdır. Yayın çalışanları makalelerden edindikleri bilgileri kişisel çıkarları için kullanmamalıdır. Editörler, düzenli olarak dergi çalışanlarının bağlantıları ile ilgili olan olası çıkar çelişkileri hakkında açıklama bildirileri yayımlamalıdır.

II.E. Mahremiyet ve Gizlilik
II.E.1. Hastalar ve Çalışmaya Katılanlar
Hastaların, “haberli izin/aydınlatılmış onam” (informed consent) olmadan bozulmaması gereken mahremiyet hakları vardır. Hastaların isimlerini, baş harflerini veya hastane numaralarını içeren tanımlayıcı bilgiler, eğer bilimsel açıdan gerekli değilse ve hasta (veya anne ve babası veya velisi) yayım için yazılı izin vermemişse, bilimsel yazılı anlatımlarda, fotoğraflarda ve soyağaçlarında yayımlanmamalıdır. Bu amaçla alınacak haberli izin için, yayımlanacak olan makale ismi verilen hastaya gösterilmelidir.
Eğer gerekli değilse tanımlayıcı detaylar atlanmalıdır. Buna karşın, tam bir gizliliği sağlamak zordur; en küçük bir şüphe varlığında haberli izin alınmalıdır. Örneğin, hasta fotoğraflarında göz bölgesini maskelemek gizliliği sağlamada yetersizdir. Gizliliği korumak için tanımlayıcı özellikler değiştirilirse, örneğin genetik soyağaçlarında olduğu gibi, yazarlar değişikliklerin bilimsel anlamı bozmadığının güvencesini vermeli ve editör bunu açıklamalıdır.
Haberli izin gerekliliği derginin “Yazarlar için Bilgiler” bölümünde yer almalıdır. Haberli izin alındığı zaman, bu durum yayımlanan makalede belirtilmelidir.

II.E.2. Yazarlar ve Hakemler
Makaleler, yazarın mahremiyetine saygı gösterilerek değerlendirilmelidir. Değerlendirme için makalelerini gönderdiklerinde yazarlar, ünlerinin ve kariyerlerinin bağlı olabileceği bilimsel çalışmalarının sonuçlarını ve yaratıcı çabalarını editörlere emanet ederler. Makalelerinin değerlendirilmesinde gizli kalması gereken detayların ortaya çıkması ile yazarların hakları çiğnenebilir. Hakemlerin de editör tarafından saygı gösterilmesi gereken gizlilik hakları vardır. Gizlilik, eğer sahtecilik veya dolandırıcılık varsa açıklanmalı, aksi halde onurlandırılmalıdır.
Editörler, makale hakkındaki bilgileri (alındı belgesi, içeriği, değerlendirme işlemindeki durumu, değerlendirici hakemlerin eleştirileri veya makalenin geleceği dahil olmak üzere) yazarlar ve hakemler dışında hiç kimseye açıklamamalıdır. Bu durum, materyalin yasal kovuşturmalar için kullanılmasını da kapsar.
Editörler, değerlendirme için gönderilen makalelerin gizli ileti olduğunu ve yazarların özel malı olduğunu hakemlere açıkça bildirmelidir. Bundan dolayı, hakemler ve yayın grubu çalışanları, topluluk önünde yazarların çalışmalarını tartışmama ve yayımlanmadan önce makalenin fikirlerini kullanmama yoluyla yazarların haklarına saygı göstermelidir. Hakemlerin, editörün izni dışında kendi dosyaları için makalelerin kopyalarını almalarına izin verilmemeli ve bunları başkaları ile paylaşmaları engellenmelidir. Değerlendirici hakemler görüşlerini bildirdikten sonra makalenin kopyalarını geri göndermeli veya imha etmelidir. Editörler, reddedilen makalelerin kopyalarını saklamamalıdır.
Hakemlerin yorumları hakemlerin, yazarın ve editörün izni olmadan yayımlanmamalı veya başka bir yolla toplumla paylaşılmamalıdır.
Hakemlerin gizli kalması ile ilgili farklı görüşler vardır. Yazarlar hakemlerin gizli olup olmadığını öğrenmek için seçtikleri derginin “Yazarlar için Bilgiler” bölümüne bakmalıdır. Yorumlar imzalı değilse, izni olmadan hakemin kimliği yazara veya başka birine açıklanmamalıdır.
Bazı dergiler, hakemlerin yorumlarını makale ile birlikte yayımlarlar. Yazarların ve hakemlerin izni olmadan böyle bir uygulama yapılmamalıdır. Buna karşılık, hakemlerin yorumları aynı makalenin diğer hakemlerine gönderilebilir (hakemlerin değerlendirme işlemleri üzerinden öğrenmelerine yardımcı olur); hakemler editörün kararından haberdar edilebilir.

II.F. Araştırmada İnsan Deneklerin ve Hayvanların Korunması
İnsan deneklerle yapılan deneyleri bildirirken yazarlar, uygulanan işlemlerin insan deneylerinden sorumlu kurulun etik standartlarına ve 1975’te ilan edilen, 2000’de gözden geçirilen Helsinki Deklarasyonu’na uygun olup olmadığını belirtmek zorundadır. Eğer araştırmanın Helsinki Deklarasyonu’na uygun gerçekleştirildiği tartışmalı ise yazarlar yaklaşımlarındaki gerekçeyi açıklamak zorundadır. Hayvan deneylerini bildirirken, yazarlara laboratuvar hayvanlarının bakımı ve kullanımı ile ilgili kurumsal ve ulusal modeli izleyip izlemedikleri sorulmalıdır.

III. BİYOMEDİKAL DERGİLERDE YAYIM İLE İLGİLİ YAYIMLAMA VE EDİTÖRLÜK KONULARI
III.A. Olumsuz Çalışmaları Yayımlama Zorunluluğu
Editörler özenle hazırlanmış bir çalışmanın yayımlanmasında, okurlarını ilgilendiren önemli bir soruyu -sonuçların olumlu (geçersiz bir hipotezin kabul edilmesini sağlayan) veya olumsuz olduğunu (geçersiz bir hipotezin reddedilmesine yol açan)- ciddi anlamda dikkate almalıdır. Özellikle olumsuz çalışmaları sunmamak veya yayımlamamak derginin önyargı hanesine yazılır. Olumsuz anlam veren birçok çalışma, aslında, “kuşkuya açıktır”; bu çalışmalar biyomedikal bilgilere çok az katkı yaptıkları için “kuşku uyandıran” çalışmaların yayımlanması sorunlu olur. Cochrane Kütüphanesi “kuşku uyandıran” çalışmaları yayımlamakla ilgilenebilir (www.cochrane.org).

III.B. Düzeltmeler, Geri Çekmeler ve “Kaygı İfadeleri”
Editörler, ilk olarak yazarların çalışmalarını dürüst gözlemler üzerine kurduğunu varsaymalıdır. Buna rağmen iki tip zorluk ortaya çıkabilir.
İlki, düzeltme veya dizgi hatalarının düzeltilmesini gerektiren makalelerde görülür. Düzeltmeler numaralanmış bir sayfada oluşturulmalı; içindekiler sayfasında sıralanmalı, orijinal alıntıları içermeli; orijinal makale ile bağıntılı (on-line ise benzer şekilde) olmalıdır. Yanlış, çalışmanın tüm yapısını bozacak derecede ciddi olabilir, fakat bu zayıf bir olasılıktır ve editörler ve yazarlar tarafından bireysel temelde ele alınmalıdır. Bu tip bir yanlış, araştırmanın normal akışında ortaya çıkan yeni bilimsel bilgilerin doğurduğu yetersizliklerle karıştırılmamalıdır. Bu durum, düzeltme veya geri çekmeyi gerektirmez.
İkinci tip zorluk bilimsel dolandırıcılıktır. Eğer sunulmuş veya yayımlanmış bir çalışmanın dürüstlüğü veya bütünlüğü hakkında dayanaklı bir şüphe varsa sorunun uygun yollardan, genellikle yazarların destekleyici kuruluşları tarafından izlenmesini sağlamak editörün sorumluluğundadır. Buna karşılık, bütün soruşturmayı yürütmek veya sonuca bağlamak normalde editörün görevi değildir; bu sorumluluk çalışmanın yapıldığı kurum veya destekleyici acente ile ilgilidir. Editör son kararı derhal vermeli ve eğer sahtecilik içeren bir makale yayımlandıysa, dergi bir geri çekme yazısı yayımlamalıdır. Bu tip bir soruşturma yöntemi tatminkâr bir sonuç vermezse, editör kendi soruşturmasını yapma yolunu seçebilir. Geri çekmeye alternatif olarak editör, çalışmanın oluşumu ve bütünlüğünün görünümü hakkında kaygı ifadesi yayımlamayı tercih edebilir.
Geri çekme veya kaygı ifadesi, on-line sürümünün yanı sıra derginin belirgin bir bölümünde numaralanmış bir sayfada bulunmalı, içindekiler sayfasında sıralanmalı ve girişinde orijinal makalenin başlığını içermelidir. Bu, basitçe bir editöre mektup şeklinde olmamalıdır. Belli durumlarda, editörün diğer sorumlulardan gelen geri çekmeleri kabul edebilmesi ile birlikte, ideal olarak geri çekmede ilk yazar, makaledeki ile aynı olmalıdır. Geri çekme metni, makalenin geri çekilme nedenini açıklamalı ve buna kaynak olarak gösterilen orijinal alıntıların tamamını içermelidir.
Sahtecilik içeren bir yayının yazarına ait önceki çalışmaların geçerliliği üzerine hüküm verilemez. Editörler, yazarların kurumlarından dergilerinde daha önce yayımlanmış çalışmaların geçerliliğini garanti altına almalarını veya geri çekmelerini isteyebilir. Eğer bu yapılmazsa editörler, önceden yayımlanmış çalışmaların geçerliliğinin belirsiz olduğunu vurgulayan bir duyuruda bulunma yolunu tercih edebilirler.

III.C. Telif Hakkı
Birçok biyomedikal dergi yazarların telif haklarını dergiye devretmelerini ister. Buna karşılık, giderek sayıları artan “açık girişli” dergilerde yazarların telif hakkını dergiye devretmesi gerekmemektedir. Editörler, telif hakkındaki konumlarını yazarlara ve dergilerindeki yayın içeriğini kullanabilecek diğer kişilere açıkça belirtmelidir. Belirli bir dergideki makalelerin telif hakkı durumu değişkenlik gösterebilir: içeriğin bir kısmının telif hakkı alınamayabilir (örneğin, ABD ve diğer bazı eyaletlerde çalışanların iş sürecinde yazdığı makaleler); editörler telif hakkından diğer kişiler lehine feragat edebilir; bazıları bir dizi haklarla korunabilir (örneğin, elektronik yayınlar dahil olmak üzere dergi dışı yayınlarda kullanım izni verilebilir).

III.D. Çakışan Yayınlar
III.D.1. Çift Yayın Gönderme
Çoğu biyomedikal dergi, aynı anda başka dergilerce de değerlendirilen makaleleri dikkate almaz. Bu politikanın oluşmasına yol açan temel nedenler arasında şunlar yer almaktadır: 1) Aynı anda birden çok dergiye gönderilen bir makale üzerinde, iki (veya daha fazla) dergi yayın hakkı iddia ettiğinde ortaya çıkabilecek anlaşmazlık olasılığı; 2) iki veya daha fazla derginin bilmeden ve gereksiz olarak aynı makalenin hakemlik ve yayın işlerini yürütmesi ve aynı makaleyi yayımlaması olasılığı.
Buna karşılık, farklı dergilerin editörleri aynı anda veya ortaklaşa olarak halk sağlığının çıkarına olabileceğine inandıkları bir makaleyi yayımlamaya karar verebilirler.

III.D.2. Fazla Sayıda Yayın
Fazla sayıda (veya çift) yayımlanma, biri, zaten basılı veya elektronik medya aracılığıyla yayımlanmış diğeri ile özde çakışan bir yayının tekrar basılmasıdır.
İster basılı ister elektronik olsun periyodik primer kaynak okuyucuları, yayının yazar ve editörün kararı ile yeniden basıldığı açıkça belirtilmedikçe okudukları yazının orijinal olduğuna güvenmeyi isterler. Bu durumun temeli uluslararası telif hakkı kanunları, etik davranış ve kaynakların etkin kullanımına (cost-effective) dayanmaktadır. Kanıtları saptırabilecek olan yanlış çift sayıma veya tek bir çalışmanın uyumsuz sonuçlar vermesine yol açabileceğinden, orijinal bir araştırmanın çift sayıda yayımlanması özellikle problemlidir.
Çoğu dergi, yayımlanmış bir makalede büyük bölümü aktarılan veya basılı veya elektronik medyada yayımlanmak üzere gönderilen veya kabul edilen başka bir yazının içinde yer alan makaleleri değerlendirmek istemez. Bu prensip, başka bir dergi tarafından reddedilmiş bir yazının veya profesyonel toplantılarda sunulan özet veya posterler gibi ön raporları izleyen tam raporların dergi tarafından dikkate alınmasını engellemez. Benzer şekilde, dergilerin bilimsel toplantıda sunulan, ancak tamamı yayımlanmamış veya toplantı kayıtları veya benzeri bir formatta yayımlanması düşünülen bir yazıyı değerlendirmeye alması önlenemez. Programlı Toplantılar’daki sunumların yazılı raporları da bu kuralı bozmazlar, ancak bu tür raporlar, ek veriler veya tablo ve şekiller ile genişletilmemelidir.
Bir yazıyı sunarken yazar, her zaman aynı veya çok benzer bir çalışmanın çift veya fazla sayıda yayımlanması olarak düşünülebilecek daha önceki tüm sunumları veya raporları editöre tamamıyla bildirmelidir. Eğer makale yazarın daha önce yayımladığı bir makaledeki konuları içeriyorsa veya başka bir dergiye benzer bir yazı göndermişse, yazar editörü uyarmalıdır. Bu tür raporların hepsi belirtilmeli ve yeni yazıda kaynaklarda gösterilmelidir. Editörün konuyu ele almasına yardımcı olması için, gönderilen yazıya bu materyallerin kopyaları da dahil edilmelidir.
Böyle bir uyarı olamadan çift veya fazla sayıda yayın girişimi veya gerçekleşmesi durumunda yazarlar editörün alacağı tavrı beklemelidir. En azından, sunulan makalenin geri çevrilmesi söz konusudur. Eğer editör ihlalin farkında değilse ve makale yayımlanmışsa, yazarın açıklaması veya onayı olsun ya da olmasın fazla sayıda veya çift yayın notu yayımlanacaktır.
Kabul edilen ancak henüz yayımlanmayan bir yazıda veya editöre mektupta yer alan bilimsel bilginin medyaya, devlet kurumlarına veya üreticilere ön rapor halinde verilmesi birçok derginin prensiplerine aykırıdır. Yazı tedavideki önemli gelişmeleri veya ilaçlar, aşılar, diğer biyolojik ürünler veya tıbbi cihazlar veya bildirimi zorunlu hastalıklar gibi toplum sağlığını tehdit edebilecek olayları aktarıyorsa, böyle bir yazı mazur görülebilir. Bu yazı yayını tehlikeye atmamalı, aksine önceden editörle tartışılıp üzerinde anlaşılmalıdır.

III.D.3. Kabul Edilebilir İkinci Yayın
Hükümet kurumları ve profesyonel kuruluşlar tarafından geliştirilen rehberler gibi bazı belirli tipteki makalelerin mümkün olduğunca geniş bir okuyucu kitlesine ulaştırılması gerekli olabilir. Bu gibi durumlarda editörler, bazen yazarların ve diğer dergilerdeki editörlerin de onayını alarak, üzerinde iyice düşündükten sonra diğer dergilerde de yayımlanan materyalin yayımlanmasına karar verebilirler. Birçok diğer nedene bağlı ikinci yayınlar -aynı veya farklı dilde- aşağıda sıralanan durumlara uyduğu takdirde özellikle çeşitli ülkelerde haklı görülebilir; yararlı olabilir:
Yazarlar, her iki derginin editörlerinden onay almışlardır; ikinci yayının editörü ilk sürümün fotokopisini, “tıpkı-basım”ını (reprint) veya yazının aslını elde etmelidir.
İlk yayının önceliğine saygı göstermek amacıyla, en az bir hafta yayın arası verilir (eğer her iki editör özellikle karşı çıkmadı ise).
İkinci yayının yazısında hedeflenen okuyucu kitlesi farklıdır; kısaltılmış bir sürüm yeterli olabilir.
İkinci sürüm, aslına sadık kalarak ilk sürümün veri ve yorumlarını yansıtır.
İkinci sürümün başlık sayfasındaki dipnot okuyucuları, hakemleri ve matbaaları yazının tamamının veya bir kısmının yayımlanmış olduğu konusunda bilgilendirir ve ilk kaynağı belirtir. Uygun bir dipnot şu şekilde olabilir. “Bu makale, yayımlanan (derginin başlığı ve tüm kaynaklar belirtilmelidir) çalışmayı temel almaktadır.”
Bu tür ikinci yayınlar için izin ücretsiz olmalıdır.
İkinci yayının başlığında, bu yayının ikinci (tam bir tekrar yayın, kısaltılmış tekrar yayın, tam çeviri veya kısaltılmış çeviri) olduğu belirtmelidir. Ulusal Tıp Kütüphanesi çevirileri yayın tekrarı olarak kabul etmez ve orijinal makale “Medline” da dizinlenen bir dergide yayımlanmışsa çevirileri kaynak olarak kabul etmez ve dizinlemez.

III.D.4. Aynı Çalışmayı Esas Alan Makaleler Arasındaki Rekabet
Ortak araştırmacıların uyuşmazlıklarını ortaya çıkaran makalelerin yayımlanması, dergi sayfalarını boşa harcayabilir ve okuyucuların aklını karıştırabilir. Diğer yandan, eğer editörler birlikte çalışan bir takımda yer alanlardan sadece bazılarının makaleyi yazdığını bilerek yayımlıyorlarsa, takımın geri kalanının yasal yardımcı yazarlık haklarını gözardı ediyor olabilirler; ayrıca dergi okuyucularına çalışmanın yorumu hakkında meşru fikir ayrılıklarına ulaşma olanağını da tanımıyor olabilirler. İki tip rakip gönderi olabilir: Çalışmaların analizi ve değerlendirilmesinde fikir ayrılıkları bulunan araştırmacıların gönderileri ve konunun/ sonuçlarının ne olduğu ve hangi verilerin bildirileceği konusunda fikir ayrılıkları bulunan araştırmacılar tarafından gerçekleştirilen gönderiler.
Verilerin sahipliği konusundaki cevaplanmamış soruyu bir tarafa bırakırsak, aşağıdaki genel gözlemler, editörlere ve bu sorunlarla ilgilenen diğer kişilere yardımcı olabilir.

III.D.4.a. Analiz ve Yorum Farklılıkları
Eğer uyuşmazlık verilerin analiz ve yorumu üzerine odaklanıyorsa, yazarlar her iki sürümü de açıkça temsil eden bir makale sunmalıdırlar. Fikir farklılığı üst yazıda açıklanmalıdır. Makalenin normal hakem ve editör değerlendirmesi işlevi, yazarlara analiz ve yorumlarla ilgili anlaşmazlıkları çözmede yardımcı olabilir.
Eğer uyuşmazlık çözülemezse ve çalışma yayımlanmayı hak ediyorsa her iki sürüm de yayımlanmalıdır. Bu, aynı çalışmayı konu alan iki yazıyı veya iki analiz veya yorumu da içeren tek bir yazının yayımlanması şeklinde olabilir. Bu durumlarda editörün anlaşmazlığı vurgulayan ve derginin bunu çözmek için teşebbüslerini anlatan yazılı bir açıklama yapması uygun olacaktır.

III.D.4.b. Bildirilen Yöntem veya Sonuçlardaki Farklılıklar
Eğer uyuşmazlık, çalışma sürecinde gerçekte ne yapıldığı veya gözlendiği hakkında farklı fikirler üzerinde yoğunlaşmışsa, dergi editörü anlaşmazlık çözülünceye kadar yayımlamayı reddetmelidir. Hakem değerlendirmesinin bu tür problemleri çözmesi beklenemez. Eğer sahtecilik veya dolandırıcılık iddiaları varsa, editörler bunu ilgili otoritelere bildirmelidir; editörün araştırmanın kötüye kullanıldığı hakkındaki kuşkusunu bildirme niyetinden yazarlar haberdar edilmelidirler.

III.D.5. Aynı Veri Tabanını Kullanan Makaleler Arasındaki Rekabet
Editörler, bazen genel veri tabanı içinde aynı veri kümesini incelemiş olan ayrı araştırma gruplarından makaleler alırlar. Makaleler, analitik yöntemleri, sonuçları veya her ikisi bakımından farklılık gösterebilir. Her makale ayrı olarak değerlendirilmelidir. Aynı verilerin yorumları çok benzer olduğu zaman, editörlerin erken gelen makaleye öncelik vermeleri uygundur, ancak gerekli değildir. Buna karşılık, bu koşullarda birden fazla sayıda yayının değerlendirilmesi mazur görülebilir; hatta farklı analitik yaklaşımlar birbirini tamamlayıcı ve eşit derecede geçerli olabilecekleri için birden fazla makale yayımlanması için iyi bir neden oluştururlar.

III.E. İletişim
Biyomedikal dergiler, daha önceden yayımlanmış makalelerle ilişkili olmayan kısa raporlar ve yorumların yanı sıra, okurlarına yayımlanmış makaleler hakkında yorum, soru ve eleştirilerini gönderebilecekleri bir mekanizma oluşturmak zorundadırlar. Bu, muhtemelen –ancak şart değil- bir iletişim bölümü veya sütunu halinde olacaktır. İletişim bölümünde, tartışılan makalelerin yazarlarına yanıt verme hakkı -tercihen derginin aynı sayısında- tanınmalıdır. İletişimde bulunulan yazarlardan birbiriyle çakışan veya çelişen çıkarlarının olup olmadığını açıklaması istenmelidir.
Makaleler hakkında yayımlanan yorumlar; uzunluk, dilbilgisi ve dergi stili açısından düzenlenebilir. Alternatif olarak, editörler uzunluk ve stil açısından düzenleme yapmadan yorumu yayımlayabilirler, bu bağlamda dergi yayınla ilgili uygulamalarını açıklamalıdır. Yazarlar, editörün mektup veya yanıtın özü ve niteliği üzerinde yaptığı değişiklikleri onaylamalıdırlar.
Editörlerin ilgisiz, ilginç olmayan ve inandırıcılığı olmayan iletişim materyalini eleme ayrıcalıkları olmasına rağmen, fikirlerin açıklanmasına olanak sağlama sorumlulukları vardır. İletişim sütunu yalnızca derginin veya editörün bakış açılarını desteklemek için kullanılmamalıdır. Bütün bu durumlarda editörler kaba, doğru olmayan veya onur kırıcı ifadeleri önlemek için çaba göstermeli; şüpheli fikir veya bulgular üzerinde yoğunlaşan önyargılı -ad hominem- tartışmalara izin vermemelidir.
Dergiler adil olmak adına ve iyi iletişimi korumak amacıyla, makalelere, iletişime ve belirlenen konudaki tartışmalara zaman sınırlaması koymayı isteyebilir. Dergiler, ayrıca yayımlanmış çalışmaları ile ilgili iletişimin ne zaman standart veya hızlı cevap bölümlerinde değerlendirileceğinden yazarları haberdar edip etmeme konusunda karar vermelidir. Dergi ayrıca on-line olarak bulunan yayımlanmamış iletişim arşivleri konusunda politika belirlemelidir. Bu politikalar derginin basılı ve elektronik sürümlerinde yayımlanmalıdır.

III.F. Ekler (supplements), Özel Konu Sayıları (theme issues) ve Özel Seriler
Ekler, ilgili noktalar veya konu başlıklarının ele alındığı yazıların toplamıdır; derginin ayrı bir sayısı veya bir sayının ikinci bir kısmı olarak yayımlanır ve genellikle derginin yayımcısından farklı kaynaklar tarafından desteklenir. Ekler, yararlı amaçlara hizmet edebilir: Eğitim, araştırmalara ait bilgilerinin alışverişi, odaklanan içeriğe ulaşma kolaylığı, akademik kuruluşlar ve şirketler arasındaki ilişkilerin iyileştirilmesi. Sponsor kaynaklar konu başlıklarının ve görüşlerin seçiminde eklerin içeriğini önyargı ile etkileyebileceğinden, dergiler aşağıdaki prensipleri benimsemeyi düşünmelidir. Aynı prensipler, dış destek alan ve/veya konuk editörlerin yer aldığı özel konu sayıları ve özel serilerde de uygulanabilir.
1. Dergi editörü, bölümleri yayımlama kararı üzerindeki kontrolü dahil, eklerin prensiplerinin, uygulamalarının ve içeriğinin tüm sorumluluğunu almalıdır. Sponsor kuruluşun yayın işlerine karışmasına izin verilmemelidir.
2. Dergi editörü, hakem değerlendirmesi için ek makaleleri gönderme ve ek’e gönderilen makaleyi reddetme otoritesini korumalıdır. Bütün bunlar yayın çalışmasından önce yazarlar ve dışarıdan gelen ve ek için görev alan editörlere bildirilmelidir.
3. Dergi editörü dışarıdan gelen ve ekte görev alacak editörün işe alınmasını onaylamalı ve bu editörün yaptığı çalışmaların sorumluluğunu üstlenmelidir.
4. Ekte sunulan araştırmaya, yayına destek veren kaynaklar ve destek veren kaynakların ürünleri ekte açıkça ifade edilmeli ve tercihen her sayfada yer almalıdır. Mümkünse birden fazla sponsordan destek sağlanmalıdır.
5. Ekte yer alan ilanlar, derginin geri kalanında uyulan prensipler doğrultusunda olmalıdır.
6. Dergi editörleri, okuyucuların olağan dergi sayfaları ile ek’e ait sayfaları kolayca ayırdedebilmelerini sağlamalıdır.
7. Dergi ve ek editörleri eklerin sponsorlarından kişisel kazanç veya ödül kabul etmemelidir.
8. Eklerde yer alan ikinci yayımlanmalar (önceden yayımlanan yazıların tekrar yayımlanması) orijinal makaleye atıf yapılmak suretiyle açıkça belirtilmelidir. Eklerde fazla sayıda veya çift yayından kaçınılmalıdır. Ekler araştırma sonuçlarını tekrarlamamalıdır; ancak topluma hizmet eden rehber veya diğer materyalin tekrar yayımlanması uygun olabilir.
9. Bu belgenin içinde başka bölümlerde açıklanan yazarlık koşulları ve potansiyel çıkar çelişkisi beyanı ekler için de uygulanmalıdır.

III.G. Elektronik Yayın
Birçok biyomedikal dergi, basılı sürümlerinin yanı sıra artık elektronik olarak da yayımlanmaktadır; bazıları ise sadece elektronik olarak yayımlanır. Elektronik yayınlar (internet kullanımını içeren) da, diğerleri gibi yayımcılık işinin bir parçasıdır. Tıp ve sağlık konusunda internette yayımlanan bilgiler, açıklık ve içerik bakımından bu belgede (Standartlar’da) mümkün olduğunca üzerinde durulan önerilere uygun olmalıdır.
Elektronik yayımcılığın özelliği, bu belgede belirtilen ve bunun ötesinde de var olan bazı özel noktaları içerir. Web siteleri en azından şu belirtilen özellikleri vurgulamalıdır: İsimler, uygun güven belgeleri, bağlantılar, editörlerin ilgili çıkar çelişkileri, yazarlar, katılımcılar, belgeler, kaynak olarak gösterilen atıflar, tüm içeriğin kaynakları, telif hakkı bilgisi, site sahipliği beyanı, sponsorluk beyanı, ilanlar ve ticari destekler.
Bir sağlık veya tıbbi internet sitesi üzerinden diğerine bağlanmak, ikinci sitenin üstü kapalı olarak tavsiye edilmesi şeklinde algılanabilir. Bu yüzden dergiler, diğer sitelerle bağlantı kurarken dikkatli olmalıdırlar. Kullanıcı diğer bir siteye bağlandığında, dergiye ait sayfadan ayrıldığını açıkça belirten bir mesajın iletilmesi yararlı olabilir. Finansal nedenlerden dolayı diğer sitelere olan bağlantılar sayfada görünüyorsa bu durum açıkça belirtilmelidir. Tüm içerik gönderme tarihleri ve güncellemeler belirtilmelidir. Basılı yayında olduğu gibi, elektronik sergilemede de ilanlar ve promosyon mesajları, yayın içeriği ile yan yana konumda yer almalı ve ticari içeriğin ticari anlamı açıkça vurgulanmalıdır.
Elektronik yayımcılık, değişkenlik gösteren bir alandır. Editörler, elektronik yayımcılık ile ilgili politikaları geliştirmeli, yazarların bunlardan haberdar olmasını sağlamalı ve yürütmelidir. Bu konular; arşivleme çalışmasını, hataların düzeltilmesini, sürümün kontrolünü, dergi kaydı olarak elektronik ya da yazılı sürümlerden hangisinin kullanılacağına karar vermeyi, yardımcı materyallerin yayımlanmasını ve elektronik yayımcılığı içerir.

III.H. İlanlar
Pek çok tıbbi dergide yayımcıları için gelir sağlayan ilanlar bulunur, fakat bunların editörlerin kararlarını etkilemesine izin verilmemelidir. Dergilerin hem yazılı hem de elektronik sürümleri için belirlenmiş açık ve yazılı politikaları bulunmalıdır. Web sitesinin yayın politikası, mümkün olduğunca yazılı sürümüne paralel olmalıdır. Editörler, ilanları kabul etmede tam ve son yetkili olmalı ve ilan politikasını yürütmelidir. İlanların kontrol edilmesi için bağımsız kurullar oluştuğunda editörler bunların kararlarından yararlanmalıdırlar.
Okuyucular, ilan ve yayın materyalini kolayca ayırt edebilmelidirler. Aynı ürün ve konu hakkındaki ilan ve yayın materyalinin yan yana gelmesinden kaçınılmalıdır. Yayın içeriğinin akışını keserek okuyuculara güçlük çıkaran, makalelerin içinde araya giren ilan sayfalarının bulunması durumu önlenmelidir. İlanlar belirli bir makale ile aynı sayıda çıkmak şartı ile kabul edilmemelidir.
Dergiler, ilanların egemenliğinde olmamalıdır; bununla birlikte okuyucuların editörün reklamcıların etkisi altında kaldığı izlenimine kapılmamaları için editörler sadece bir veya iki tane reklam veren kuruluştan ilan almamaya özen göstermelidir.
Dergiler, insan sağlığına zararlı olduğu kanıtlanmış ürünlerin -örneğin tütün- reklamını kabul etmemelidir. Editörler, ilanlarda kendi ülkelerine özgü bilinen veya endüstriyel standartların uygulandığını veya kendi özgün standartlarının oluşturulduğunu garanti etmelidirler. Yasaların gerektirdiği haller dışında, kurum çıkarlarının, “gizli” ve diğer görüntüsüz ilanları kontrol etmesine izin verilmemelidir. Son olarak, editörler yayımlanan ilanlarla ilgili bütün eleştirileri dikkate almak zorundadır.

III.I. Medikal Dergiler ve Genel Anlamda Medya
Toplumun tıbbi araştırmalar hakkındaki haberlere karşı duyduğu ilgi, popüler medyayı araştırma hakkında mümkün olduğunca çabuk bilgi edinmek için şiddetli bir rekabetin içine itmiştir. Araştırmacılar ve kurumlar, bazen basın toplantısı düzenleyerek veya röportajlar yaparak tıp dışı medyanın yayımdan önce araştırmayı haber yapmalarını engeller. Toplum, önemli tıbbi bilgilere gereksiz gecikmelere uğramadan ulaşma hakkına sahiptir; editörlerin de bu işlevin yerine getirilmesinde üzerine düşeni yapma sorumluluğu vardır. Biyomedikal dergiler, öncelikle kendi okuyucuları için yayımlanır. Ancak, dergilerin içeriğine karşı, genel olarak toplumun haklı bir ilgisi vardır; bu birbirini tamamlayan ilgiler arasında dergilerin medya ile arasındaki karşılıklı iletişimini yönlendirecek uygun bir dengenin sağlanması gerekir. Hastalarına, raporun sonuçları ile ilgili önerilerde bulunmadan önce, doktorların uygulamada, raporun tüm detaylarını elde etmeleri gerekir. Dahası, medyanın bilimsel araştırmayı hakemler tarafından değerlendirilmeden ve tam olarak yayımlanmadan önce duyurması, doğru olmayan veya henüz olgunlaşmamış sonuçların yayılmasına yol açabilir.
Bazı ülkelerde, ortaya çıktığı orijinal dergide görülmeden önce yazıların yayımını engelleyen bir ambargo sistemi kurulmuştur. Bu ambargo sistemi, özenli bir şekilde hazırlamak için zamanlarının yeterli olmadığı yazıları yayımlama konusunda üzerlerindeki baskıyı en aza indirdiği için, birçok gazetecinin takdir ettiği bir düzeyli çalışma ortamı oluşturur. Bazı makaleler finansal pazarları büyük ölçüde etkileme potansiyeline sahip olan bilgiler içerdiğinden, biyomedikal bilgilerin topluma duyurulmasındaki zamanlamanın tutarlılığı, ekonomik kaosu azaltma bakımında da önemlidir. Diğer yandan, bu ambargo sistemi, derginin kendi çıkarlarına hizmet etmekle ve bilimsel bilgilerin çabuk yayılmasını engellemekle suçlanmıştır. Editörler bu konudaki politikalarını oluşturmaya çalışırken aşağıdaki önerileri yararlı bulabilirler:
Editörler, hakemli dergiler aracılığıyla tıbbi bilgilerin düzenli olarak araştırmacılardan topluma aktarılmasına yardımcı olur. Bu aktarım, makale henüz değerlendirme aşamasında veya baskıyı beklerken yazarların çalışmalarını yayımlamaması ve yazılar dergide yayımlanmadan önce bunun medya tarafından duyurulmayacağı, karşılığında derginin doğru yazıların hazırlanmasında medyaya yardımcı olacağı yönündeki anlaşmalarla sağlanır.
Editörlerin ambargo sisteminin saygınlık sistemi üzerinde işlediğini yasal bir zorlama ve polisiye bir mekanizmanın olmadığını akıllarında tutmaları gerekir. Ambargo sistemini gözetmeyen belirgin derecede çok sayıda medya veya biyomedikal derginin varlığı, sistemin çözülmesine yol açacaktır.
Çalışmanın tamamı dergide yayımlanmadan önce toplum sağlığı üzerinde klinik etkileri açık olan ve acil derecede önem taşıdığı için duyurulması gereken çok az medikal araştırma vardır. Buna karşılık, bu istisnai durumlarda toplum sağlığı ile ilgili/sorumlu otoriteler, bu kararı vermeli ve bilgilerin bilim adamlarına ve medyaya hızla duyurulmasından sorumlu olmalıdır. Eğer yazar ve ilgili otoriteler, belirli bir dergide değerlendirilen bir makaleyi elde etmek isterlerse, bunu topluma duyurmadan önce editöre danışmalıdırlar. Eğer editörler, acil duyuru gerekliliğini kabul ederlerse, çalışmanın yayımlanmadan topluma malolmasına karşı sınırlayıcı politikalarından vazgeçmiş olurlar.
Çalışmanın yayımlanmadan topluma malolmasına karşı geliştirilen sınırlayıcı politikalar, bilimsel toplantılardaki sunumlarda veya özetlerde geçerli olmamalıdır (bkz. fazla sayıda yayın). Bilimsel toplantılarda çalışmalarını sunan araştırmacılar, sunumlarını gazetecilerle tartışmada kendilerini özgür hissetmelidir, ancak çalışmaları hakkında aralarındaki konuşmada verilenden çok detay istemeleri engellenmelidir.
Makale basılmak üzereyse editörler haberlerin duyurulması, soruların yanıtlanması, derginin ilk baskılarının sağlanması veya gazetecilerin ilgili uzmanlara yönlendirilmesi yoluyla medyanın doğru haberler hazırlamasına yardımcı olur. Sorumluluk sahibi gazeteciler bu yardımın, yazının medyada duyurulması ile makalenin çıkış zamanının çakışmasında medyanın göstereceği işbirliğine bağlı olduğunu bilirler.
Editörler, yazarlar ve medya; dergilerin elektronik sürümlerinde yayımlanan materyallere de yukarıda belirtilen kuralları uygulamalıdır.

III.J. Klinik Deneyleri Tescil Zorunluluğu
ICMJE üyesi dergiler yayın değerlendirmesinin bir koşulu olarak kamusal bir sicil dairesinde tescil yapılmasını isterler. Deneyler hasta kaydı sırasında ve öncesinde tescil edilmelidir. Bu kural kayıtları 1 Temmuz 2005 tarihinden sonra başlayacak olan her türlü klinik deney için geçerlidir. ICMJE üyesi dergiler bu tarihten önce kayıtları başlayan deneyler için, deneyin yayımlanmak üzere değerlendirilmesinden önce, 13 Eylül 2005’e kadar tescil yapılmasını isteyecektir. Biz sadece kendi adımıza konuşuyoruz, ancak diğer biyomedikal dergi editörlerinin de benzer politikaları uygulamasını desteklemekteyiz. Bu amaçla ICMJE, klinik bir deneyi tıbbi müdahale ve klinik seyir arasındaki neden-sonuç ilişkisini çalışmak amacıyla geleceğe yönelik olarak insan denekleri müdahale ve karşılaştırma grupları olarak ayıran her türlü araştırma projesi şeklinde tanımlar. Farmakokinetik veya önemli toksisiteler gibi diğer amaçlarla hazırlanan çalışmalar (faz I deneyler) hariç tutulur.
ICMJE belirli bir sicil dairesini/kurumu desteklemez, ancak üye dergiler yazarlardan deneylerini birçok koşulu yerine getiren bir sicil dairesinde/kurumda tescil ettirmelerini isteyecektir. Sicil dairesi/kurum kamuya ücretsiz olarak açık olmalıdır. Bu daire gelecekte tescil yaptırması olasılığı bulunan herkese açık olmalı ve kâr amacı gütmeyen bir kurum tarafından yönetilmelidir. Tescil verilerinin doğruluğunu garantileyen bir mekanizması bulunmalı ve sicil dairesi/kurum elektronik ortamda incelenebilir olmalıdır. Kabul edilebilir ölçüdeki bir tescil en azından şu bilgileri içermelidir: Özgün bir tanımlayıcı numara, çalışılan tıbbi müdahale/müdahaleler ve karşılaştırmanın/karşılaştırmaların beyanı, çalışma hipotezinin beyanı, ilk ve ikincil sonuçların tanımlanması, uygunluk kriterleri, deney ile ilgili önemli tarihler (tescil tarihi, deneyin öngörülen ve gerçekleşen başlangıç tarihleri, son tıbbi değerlendirmenin öngörülen ve gerçekleşen tarihi, veri girişinin sonlandırılmasının öngörüldüğü ve gerçekleştiği tarihler, deney verilerinin tamamlanmasının beklendiği tarih ve deneyin gerçek bitiş tarihi), hedeflenen denek sayısı, sponsor kaynak ve sorumlu araştırıcının iletişim bilgileri.

IV. MAKALE HAZIRLAMA VE SUNMA
IV.A. Biyomedikal Bir Dergiye Sunulacak Makalenin Hazırlanması
Editörler ve hakemler makaleleri okurken saatlerini harcarlar. Bu yüzden okuması ve yayına hazırlaması kolay makaleleri beğenirler. Dergilerin “Yazarlar için Bilgiler” bölümündeki bilgilerin çoğu her derginin yayınla ilgili özel gereksinimlerini karşılayacak şekilde düzenlenmiştir. Bunu amaçlayan kılavuz, derginin makaleyi hazırlaması için gerekli genel zemini ve ilkeleri sağlar.

IV.A.1 Genel Prensipler ve Anlatım Kuralları
IV.A.1.a Makalenin Hazırlanmasında Genel Prensipler
Gözlemsel veya deneysel makalelerin metinleri genellikle (şart değil) Giriş, Yöntemler, Sonuçlar ve Tartışma (Introduction, Methods, Results, and Discussion) başlıkları altında bölümlere ayrılır. İngilizce’de IMRAD olarak adlandırılan bu çatı keyfi bir yayın formatı olmaktan ziyade bilimsel kâşifliğin bizzat yansımasıdır. İçeriğini anlaşılır hale getirmek için uzun makalelerin bazı bölümlerinde (özellikle Sonuçlar ve Tartışma bölümleri) alt başlıklara ayrılması gerekebilir. Olgu sunumları, derlemeler ve editöre mektuplar gibi diğer makale tiplerinde muhtemelen başka formatlar gerekir.
Elektronik ortamda yayın, detay veya tam bir bölüm ekleme, bilgileri yerleştirme, makalenin bölümleri arasında çapraz bağlantı kurma, bölümlerin özünü çıkarma ve benzeri fırsatlar yaratmıştır. Bu tip yeni yayın formatlarını geliştirmek ve kullanmak için yazarların editörlerle yakın olarak çalışmaları gerekir. Yazarlar, hakem değerlendirmesi için tamamlayıcı olarak elektronik formatlar ile ilgili materyal göndermelidir.
Makalenin bütün bölümlerinin – başlık, özet, metin, teşekkür, tablolar ve resim altyazıları dahil- iki boşluklu yazılması ve yeterli sayfa marjı bırakılması editör ve hakemlerin metni satır satır okumasına ve doğrudan yazının kopyası üzerine yorum ve soru eklemesine olanak tanır. Eğer makale elektronik ortamda gönderilmişse, makalenin değerlendirme ve yayın için basılması gerekebileceğinden dosyalar yine iki boşluklu olarak düzenlenmelidir.
Yayın işlemi sırasında hakem ve editörler sık olarak makalenin özellikli bölümlerine geri dönme gereksinimi duyarlar; sayfa numarası verilmemişse bu oldukça zor bir işlemdir. Bu yüzden yazarlar başlık sayfasından itibaren tüm sayfaları sırasıyla numaralandırmalıdır.

IV.A.1.b. Özel Çalışma Tasarıları İçin Anlatım Kuralları
Araştırma yazıları, sıklıkla önemli bilgileri vermeyi ihmal ederler. Bir sonraki bölümde verilen “Genel Koşullar” bütün çalışma tasarıları için belirtilmesi gerekli unsurlarla ilgilidir. Ek olarak, yazarların kendi özel araştırma tasarıları ile bağlantılı anlatım koşullarına başvurmaları özendirilir. Randomize kontrollü deney bildirimde yazarlar CONSORT beyanına (www.consort-statement.org) bakmalıdır. Bu kurallar, belirtilmesi gereken maddeleri içeren bir liste ve hasta akış şemasını içeren bir dizi öneride bulunur. Bazı dergilerin yazarların uymasını istediği başka çalışma tasarıları için geliştirilmiş anlatım kuralları vardır. Bu anlatım kurallarının bir kısmı www.consort-statement.org adresinde bulunabilir. Yazarlar seçtikleri derginin “Yazarlar için Bilgiler” bölümüne başvurmalıdır.

IV.A.2. Başlık Sayfası
Başlık sayfası aşağıdaki bilgileri içermelidir:
1. Makalenin başlığı. Kısa ve açık başlıkların okunması uzun ve eklentili olanlara göre daha kolaydır. Buna karşılık çok kısa olanlar ise, çalışma dizaynı (randomize kontrollü olan deneylerin tanımlanması için özellikle önemli olan) gibi önemli bilgileri verme eksikliği gösterebilir. Yazarlar başlıkta makalenin elektronik ortamda gözden geçirilmesini duyarlı ve özgün hale getiren bilgileri vermelidirler.
2. Yazar isimleri ve kurumla bağlantıları. Bazı dergiler, her yazarın en yüksek akademik unvanını yayınlarken bazıları bu yolu seçmez.
3. Çalışmanın yapıldığı bölümün veya kurumun adı.
4. Eğer var ise feragat mektubu.
5. İletişimi yürüten yazarlar. Makalenin iletişimden sorumlu yazarının adı, posta adresi, telefon ve faks numaraları, elektronik posta adresi. Bu yazar çalışmanın bütünlüğünden sorumlu bir “garantör” olabilir. İletişimi yürüten yazar, elektronik posta adresinin yayımlanıp yayımlanmayacağını açıkça belirtmelidir.
6. “Tıpkı-basım”ların (reprint) kendisinden talep edildiği yazarın adı ve adresi belirtilmeli veya yazarlardan tıpkı-basım istenmemesi yönünde beyanda bulunulmalıdır.
7. Bağış, alet, ilaç şeklindeki destek kaynakları.
8. Kısa üst başlık (running head). Bazı dergiler başlık sayfasının sonunda yer alan, genellikle 40 karakteri (harfler ve boşluklar) aşmayan kısa üst veya alt başlık isterler. Üst başlıklar çoğu dergide yayımlanır; ayrıca yayın kurulunda makaleleri dosyalama ve yerleştirme işlerinde de bazen kullanılmaktadır.
9. Kelime sayısı (özet, teşekkürler, resim alt yazıları ve kaynaklar hariç). Metnin kelime sayısı editör ve değerlendiricilerin makalede yer alan bilgilerin dergide makaleye ayrılan yere uygun olup olmadığını belirlemelerini ve sunulan makalenin derginin kelime sınırları içinde yer alıp almadığını garanti eder. Aynı nedenden dolayı özetin kelime sayısının ayrıca belirlenmesi yararlı olur.
10. Şekil ve tabloların sayısı. Eğer şekil ve tablolara verilen numaralar başlık sayfasında belirtilmezse, editör ve hakemlerin şekil ve tabloların gerçekten makaleyle birlikte gönderilip gönderilmediğini bilmeleri zordur.

IV.A.3. Çıkar Çelişkisi Beyanı Sayfası
Yazarların olası çıkar çelişkileri hakkındaki bilgilerin atlanması ve yanlış değerlendirilmesini önlemek için, bu bilgilerin makalenin bir parçası olması gereklidir. Bu yüzden çıkar çelişkisi beyanı sayfası başlık sayfasını takip eden ayrı bir sayfada yer almalıdır. Buna karşılık dergilerin bu bilgileri isteme şekilleri farklılıklar gösterir. Bazı dergiler hakemlere çıkar çelişkileri ile ilgili bilgi göndermezler. (bkz. Bölüm II.D. Çıkar Çelişkileri)

IV.A.4 Özet ve Anahtar Kelimeler
Başlık sayfasını özet takip etmelidir. Özet, çalışma içeriğini ve çalışmanın dayandığı zemini aktarmalı ve çalışmanın amaçlarını, temel işlemleri (laboratuar hayvanlarının ve deneklerin seçimi, gözlemsel ve analitik yöntemler), ana bulguları (özgün etki ölçülerini ve bunların istatistiksel anlamlarını veren) ve ana sonuçları belirtmelidir. Ayrıca çalışma ve gözlemlerin yeni ve önemli yönlerini vurgulamalıdır.
Özetler makalenin elektronik veri tabanlarında dizinlenen ve birçok okuyucunun okuduğu tek bölüm olan bağımsız bir parçası olduğundan, yazarlar özetlerin makale içeriğini doğru olarak yansıtması konusunda dikkatli olmalıdırlar. Maalesef birçok özet makalenin metni ile uyuşmaz (6). Özetlerin yapılandırılmasında istenen format dergiden dergiye değişir; bazı dergiler birden çok format kullanır. Yazarlar seçtikleri dergide belirlenen formata göre özetlerini hazırlamalıdır.
Bazı dergiler özeti takiben yazarların makalenin ana başlıklarını yakalayan 3-10 arasında değişen anahtar kelime veya ifade vermesini ister. Bu, makaleyi çapraz olarak dizinleyen dizincilere yardımcı olur ve özet ile birlikte yayımlanır. Index Medicus’ta yer alan Medikal Konu Başlıkları’ndaki (Medical Subject Headings - MeSH) terimler kullanılmalıdır. Eğer henüz ortaya çıkmış terimler için uygun terimler bulunamıyorsa şu anda var olan terimlerden yararlanılabilir.

IV.A.5. Giriş
Çalışmanın genel koşullarını ve dayandığı zemini verin (örneğin, problemin yapısı ve anlamı). Çalışma veya gözlemde test edilen özgün amacı veya araştırma amacını belirtin; araştırmanın amacı soru cümlesiyle vurgulandığı zaman daha belirgin olur. Çalışmanın ana ve ikincil amaçları açıkça belirtilmeli ve önceden belirlenmiş alt grup analizleri bulunup bulunmadığı aktarılmalıdır. Sadece konuyla ilgili kaynakları kullanın ve sunulan çalışmanın veri veya sonuçlarını bu kaynaklara dahil etmeyin.

IV.A.6. Yöntemler
Yöntemler bölümü sadece, yazılan çalışmanın planlandığı ve protokolü yapıldığı zaman elde edilen bilgileri içermelidir. Çalışmanın oluşumu sırasında ortaya çıkan bütün bilgiler ise sonuçlar bölümüne aittir.

IV.A.6.a. Katılımcıların seçimi ve tanımı
Uygun koşulları, dışlama kriterleri ve kaynak populasyonun tanımını; gözlemde veya deneyde yer alan katılımcıları açıkça belirtin. Araştırmanın amacıyla ilgili yaş ve cinsiyet gibi değişkenlerin konu ile ilgisi her zaman belirgin olmadığından, yazarlar bir çalışma makalesinde bulunan bu değişkenlerin kullanım amacını açıklamalıdır. Çalışmanın nasıl ve neden böyle bir yöntem kullanılarak yapıldığını belirleyen ana prensipler açık olmalıdır. Yazarlar ırk, etnik köken gibi değişkenleri kullanırken bunları nasıl ölçtüklerini ve ilişkilerini nasıl doğruladıklarını belirtmelidir.

IV.A.6.b. Teknik bilgiler
Yöntemleri, aletleri (üretici adını ve adresini parantez içinde yazın) ve yapılan işlemleri, bu çalışmada görev alan diğer çalışanların sonuçları yorumlamasına yetecek ölçüde detaylı olarak tanımlayın. İstatistiksel yöntemler de dahil olmak üzere ileri yöntemler için kaynak belirtin; yayınlanmış ve iyi bilinen yöntemlerin kaynaklarını ve kısa tanımlarını yazın; yeni veya bağımsız olarak üzerinde değişiklik yapılmış yöntemleri anlatın; bunları kullanma nedenlerinizi ve sınırlarını belirtin. Jenerik isimleri, dozları, üretici firmaları da içerecek şekilde tüm ilaç ve kimyasalları tanımlayın.
Değerlendirme makaleleri gönderen yazarlar verilerin yerleştirilmesinde, seçiminde, özetlenmesinde ve sentezlenmesinde kullanılan yöntemleri anlatan bir bölüm düzenlemelidir. Bu yöntemler ayrıca özet bölümünde kısaca yer almalıdır.

IV.A.6.c. İstatistik
Konuyu bilen okuyucuların orijinal verilere ulaşıp bildirilen sonuçları değerlendirebilmesi için yeterince detaylı bir biçimde istatistiksel yöntemleri anlatınız. Bulguları mümkün olduğunca ölçün ve beraberinde uygun hata ve belirsizlik paylarını (güven aralıkları gibi) belirtin. Sadece etkilerin boyutları hakkındaki önemli bilgileri aktarmada yetersiz kalan istatistiksel hipotez ölçümlerine - P değerleri gibi - güvenmekten kaçının. Çalışma dizaynı ve istatistik yöntemlerine kaynaklar vermek mümkün olduğunca standart bir iş haline getirilmelidir. İstatistiksel terimleri, kısaltmaları ve sembollerin çoğunu tanımlayınız. Kullanılan yazılımı (software) belirtiniz.

IV.A.7. Sonuçlar
Sonuçlarınızı tablo ve görsel malzemelerinizi metnin içinde öne çıkanlar ve en önemlileri öncelikli olacak şekilde belirli bir mantık sırasıyla yazın. Tablo ve görsel malzemelerde yer alan verileri metnin içinde tekrarlamayın, sadece önemli gözlemlerinizi vurgulayın veya özetleyin. Bütünleyici bilgiler ve teknik detaylar metnin akışını bozmayan ve ulaşılması mümkün olan ekler bölümünde yer alabilir. Alternatif olarak bunlar derginin sadece elektronik sürümünde yayımlanabilir.
Verileri sonuçlar bölümünde özetlerken rakamsal sonuçları sadece türevsel (örneğin yüzdeler) olarak değil, kesin rakamları belirterek verin; bunları analiz ederken kullanılan istatistiksel yöntemi belirtin. Tablo ve resimleri yazının tartışmasını açıklamak ve desteklemek için gerekli olanlarla sınırlandırın. Tablolara alternatif olarak, üzerinde birçok giriş yapılabilecek türde grafikleri kullanın; grafikte ve tablolarda verileri yinelemeyin. İstatistik bölümünde “rastgele”, “belirgin”, “bağlantılar” ve “örnek” gibi teknik olmayan terimleri kullanmaktan kaçının.
Bilimsel olarak uygun olduğu durumlarda, yaş ve cinsiyet gibi değişkenler üzerinden verilerin analizi yapılmalıdır.

IV.A.8. Tartışma
Çalışmanın ve bundan çıkan sonuçların yeni ve önemli yönlerini vurgulayın; giriş ve sonuçlar bölümünde sunulan verileri ve diğer bilgileri yinelemeyin. Deneysel çalışmalarda kısaca ana bulguları özetleyerek başlangıç yapmak ve sonra olası mekanizmaları ve açıklamaları incelemek ve diğer benzer çalışmalarla karşılaştırmak, çalışmanın sınırlarını belirtmek, gelecekteki araştırmalar ve klinik uygulamalar için bu bulguların ne anlama geleceğini yorumlamak yararlıdır.
Çalışmanın amaçlarını sonuçlarla ilişkilendirin, fakat veriler tarafından yeterince desteklenmeyen, ölçülemeyen durum ve sonuçlardan kaçının. Yazarlar, makaleleri uygun ekonomik verileri ve analizleri içermiyorsa, ekonomik çıkarlar ve maliyetler üzerinde özellikle yorum yapmamalıdır. Tamamlanmamış bir çalışmada üzerinde hak iddia etmekten kaçının. Yeni hipotezleri doğrulandıkları zaman belirtin ve açıkça yeni olduklarını vurgulayın.

IV.A.9. Kaynaklar
IV.A.9.a. Kaynaklarla ilgili Genel Kurallar
Derleme makalelerinin kaynak olarak gösterilmesi okuyucuları literatürün özüne yeterli bir şekilde yönlendirmesine rağmen, bu makaleler orijinal çalışmayı her zaman doğru bir biçimde yansıtmazlar. Dolayısıyla okuyuculara mümkün olduğunca orijinal araştırma kaynakları verilmelidir. Diğer yandan, bir konuda aşırı sayıda kaynak gösterilmesi sayfada fazla yer tutacaktır. Artık kaynaklar elektronik sürümlere eklenebilmekte ve elektronik literatür taraması okuyucuların yayınlara etkili bir şekilde ulaşmasına izin vermektedir. Az sayıda anahtar kelime verilmesi daha uzun bir kaynak listesiyle karşılaşılması demektir.
Özetleri kaynak olarak kullanmaktan kaçının. Yayına kabul edilmiş fakat henüz yayınlanmamış kaynaklar “baskıda” veya “yakında çıkacak” gibi ifadelerle belirtilmelidir. Bu durumda yazarlar bu makalelerin yayına kabul edildiğini kanıtlayan belgelerle birlikte yazılı bir izin almalıdır. Henüz yayına kabul edilmemiş makalelerden alınan bilgiler kaynağın izni alınarak metinde “yayımlanmamış gözlemler” olarak kullanılmalıdır.
Eğer topluma açık bir kaynaktan alınamayan önemli bir bilgiyi sağlıyorsa “Kişisel Görüşme” yi kaynak olarak göstermekten kaçının. Böyle bir iletişim durumunda kişinin adı ve görüşme tarihi metinde parantez içinde verilmelidir. Bilimsel makaleler için, yazarların kişisel iletişim kaynağından yazılı izin ve doğrulama almaları gerekir.
Bazı dergiler bütün alıntıların doğruluğunu ve yayınlanmış makalelerde bazen ortaya çıkan kaynak yanlışlarını kontrol ederler. Bu hataları en aza indirmek için yazarlar kaynakları orijinal makaleler ile karşılaştırılmalıdır.

IV.A.9.b. Kaynak Stili ve Formatı
Standartlar, büyük oranda Ulusal Tıp Kütüphanesi (National Library of Medicine- NLM) tarafından veri tabanları için uygulanan ANSI standart stilini temel almaktadır. (7) Kaynak alıntı formatı ile ilgili örneklere ulaşmak için yazarlar http://www.nlm.nih.gov/bsd/uniform_requirements.html adresine başvurmalıdır.
Kaynaklar metinde yer aldıkları sırayla numaralandırılmalıdır. Metinde, tablolarda ve resim alt yazılarında kaynakları parantez içinde Arabik numaralarla nitelendiriniz. Sadece tablo veya resim alt yazılarında kullanılan kaynaklar, tablo veya resmin metindeki ilk yer aldığı sıraya uygun olarak numaralandırılmalıdır. Dergi başlıkları, Index Medicus’ta kullanılan stile uygun olarak kısaltılmalıdır. Ulusal Tıp Kütüphanesi (National Library of Medicine- NLM) tarafından her yıl ayrı bir yayın olarak çıkarılan “MEDLINE için Dizinlenen Dergiler Listesi”ne (List of Journals Index for MEDLINE) başvurun. Bu liste ayrıca kütüphanenin web sitesinden de alınabilir ( http://www.nlm.nih.gov/tsd/serials/lji.html).
Elektronik kaynakların metinde parantez içinde mi yoksa metinden sonra kaynaklarda mı belirtileceği dergiye göre değişir. Yazarların bu konuda çalışmalarını göndermeyi düşündükleri dergiye başvurması gerekir.

IV.A.10. Tablolar
Tablolar bilgileri öz ve etkili bir biçimde yansıtırlar. Ayrıca, istenilen nitelikte ve kesinlikte bilgi sağlarlar. Verilerin metinden ziyade tablolarda verilmesi, genellikle metnin kısaltılmasına olanak verir.
Tabloları ayrı bir sayfaya çift boşluklu yazın veya basın. Metindeki geçişlerine göre sırasıyla numaralandırın ve her birine kısa bir başlık verin. Tablo içinde yatay ve dikey çizgiler kullanmayın. Yazarlar, açıklayıcı nedenleri başlığa değil dipnotlara koymalıdır. Bütün standart olmayan kısaltmaları dipnotlarda açıklayın. Dipnotlarda sırasıyla şu sembolleri kullanın:
*,†,‡,§,||,¶,**,††,‡‡
Standart sapma ve standart ortalama hata gibi istatistiksel değişkenlerin ölçülerini tanımlayın.
Her tablonun metin içinde geçtiğinde emin olun.
Eğer yayımlanmış veya yayımlanmamış bir kaynaktan veri kullanıyorsanız, izin alın ve teşekkür edin.
Baskıda çok yer kaplayan yedek verileri içeren ek tabloların, arşivde saklanmak üzere derginin elektronik sürümünde yayınlanması uygun olabilir. Alternatif olarak, bu tablolar okurlara doğrudan yazar tarafından gönderilebilir. Metinde bu durumu belirten bir açıklama yer almalıdır. Tabloları hakemlerin de değerlendirebilmesi için makale ile birlikte gönderin.

IV.A.11. Resimler (Şekiller)
Şekiller profesyonel olarak çizilmeli, fotoğraflanmalı veya fotoğraf kalitesinde dijital baskı olarak sunulmalıdır. Basıma uygun şekillerin yanı sıra, bazı dergiler yazarlardan artık, derginin web sayfasında yüksek kalitede görüntü veren elektronik bir formattaki (örneğin JPEG veya GIF) dosyalarını istemektedir. Yazarlar, derginin kalite standardına uygun olduğundan emin olmak amacıyla, bu dosyaların görüntülerini bir bilgisayar ekranından kontrol etmelidir.
X- ışınlı filmler, tarama ve diğer tanısal görüntülemelerin yanı sıra, patoloji materyallerinin resimleri veya mikrofotoğrafları için net, parlak, siyah- beyaz veya renkli fotoğraf baskısını
-genellikle 127x173mm (5x7 inç) ölçülerinde- gönderin. Bazı dergiler, şekilleri yeniden çizerler. Şekillerdeki harfler, numaralar ve semboller açık ve yayın için boyutları küçültüldüğünde bile kolayca okunabilecek boyutta olmalıdır. Bir çoğu doğrudan slayt sunumu olarak kullanılacağından resimler mümkün olduğunca kendini açıklayan nitelikte olmalıdır. Buna karşılık, başlıklar ve detaylı açıklamalar resimlere değil alt yazılara aittir.
Mikrofotoğrafların ölçekleri kendi içlerinde olmalıdır. Fotoğraflarda kullanılan sembol, ok ve harflar zeminle zıtlık oluşturmalıdır. Eğer fotoğrafta insanlar yer alacaksa ya tanınmamaları sağlanmalı ya da yazılı izinleri alınmalıdır (bkz. Bölüm 3.D.4.a.). Mümkün olduğunca yayın izni alınmalıdır.
Şekiller metinde belirtildikleri sıraya uygun olarak numaralandırılmalıdır. Eğer daha önce yayımlanmış bir resim kullanılacaksa, materyalin kullanılması için telif sahibinden alınan yazılı izin gönderilmeli ve orijinal kaynağa teşekkür edilmelidir. Toplum çıkarı ile ilgili belgeler dışında, yazar veya yayımcı kim olursa olsun yazılı izin istenir.
Renkli resimlerde derginin negatif film, dia pozitif veya renkli kart baskısı mı istediğinden emin olunmalıdır. Resim üzerinde belirli bölgeleri işaret eden çizimlerin bulunması editöre reprodüksiyonda yardımcı olacaktır. Bazı dergiler, renkli resimleri yazarların ödemesi karşılığında yayımlarlar.
Yazarlar elektronik formattaki sunum için, derginin “Resimler için Koşullar” bölümüne başvurmalıdır.

IV.A.12. Resim (Şekil) altyazıları
Resim alt yazılarını ayrı bir sayfadan başlayarak, resimlere karşılık gelen Arabik numaralarla çift boşluklu olarak yazın. Resmin belirli bölümlerini işaret eden sembol, ok veya harfler kullanıldığında bunları açıklayın. Resim içindeki ölçeği ve fotoğraftaki boyama yöntemini belirtin.

IV.A.13. Ölçü birimleri
Uzunluk, yükseklik, ağırlık ve hacim ölçüleri metrik birimler (metre, kilogram ve litre) veya ondalık katları halinde verilmelidir.
Sıcaklıklar santigrad derece olarak yazılmalıdır. Kan basıncı, dergi tarafından özel ölçü birimleri istenmiyorsa civa milimetre (Hg-mm) cinsinde olmalıdır.
Dergiler hematolojik, klinik, kimyasal ve diğer ölçü birimlerinin kullanımında farklılıklar gösterir. Yazarlar derginin “Yazarlar için Bilgiler” bölümüne başvurmalıdır. Yazarlar, laboratuvar bilgilerini hem yerel, hem de “Uluslararası Birimler Sistemi”ni (International Systems of Units-SI) kullanarak aktarmalıdır. SI birimleri yaygın olarak kullanılmadığı için, yayından önce editörler, yazarların alternatif veya SI harici birimler eklemesini isteyebilir. İlaç konsantrasyonları, SI veya kütle birimleri kullanılarak yazılabilir, ancak uygun olduğu yerlerde alternatif birimler parantez içinde verilmelidir.

IV.A.14. Kısaltmalar ve Semboller
Standart olmayan kısaltmaların kullanımı okuyucular için oldukça kafa karıştırıcı olduğundan, sadece standart kısaltmaları kullanın. Başlıkta kısaltma kullanmaktan kaçının. Eğer kısaltma, standart bir ölçü birimi değilse, kısaltmanın tam açıklaması, metindeki ilk kullanımında verilmelidir.
IV.B. Makalenin Dergiye Gönderilmesi
Giderek artan sayıda dergi diskette, elektronik posta eklentisi olarak veya derginin web sitesine doğrudan indirilerek gönderilen elektronik sunumları kabul etmektedir. Elektronik sunum, posta ücretinin yanı sıra zaman tasarrufu sağlar ve yayın işleminde elektronik ortamda çalışılmasına (örneğin, değerlendirme için gönderildiğinde) izin verir. Makale elektronik ortamda gönderildiğinde yazarlar, yayınları için seçtikleri derginin ‘Yazarlar için Bilgiler’ bölümüne başvurmalıdır.
Eğer makalenin basılı bir sürümü sunulacak ise, istenen sayıda makale kopyasını ve şekilleri gönderin; bunların hepsi hakem ve yayın değerlendirilmesi için gereklidir ve yayın değerlendirmesinde çalışanların bunları çoğaltması beklenmemelidir.
Makaleler, aşağıdaki bilgileri içeren bir üst yazı ile birlikte gönderilmelidir.

· Aynı veya benzer çalışmanın fazla sayıda yayını olarak kabul edilebilecek tüm sunum ve bildiriler hakkında editöre tam bir beyanda bulunmak. Bu tipte olan herhangi bir çalışma özellikle belirtilmeli ve yeni makalede kaynak olarak gösterilmelidir. Bu çalışmaların kopyaları da, editörün konuyu nasıl ele alacağına karar vermesine yardımcı olması için, makale ile birlikte gönderilmelidir.
· Eğer makalenin içinde veya yazarların gönderdiği formda konu edilmiyorsa, çıkar çelişkisine yol açabilecek finansal veya diğer ilişkilerin beyanı
· Eğer başka bir formda verilmemiş ise, makalenin bütün yazarlarca okunduğunun ve onaylandığının, daha önce vurgulanan yazarlık koşullarının yerine getirildiğinin, her yazarın bu makalenin dürüst bir çalışma olduğuna inandığının beyanı
· Eğer makalenin içinde belirtilmemişse, düzeltmeler konusunda diğer yazarlarla iletişimden ve deneme baskısının onaylanmasından sorumlu olan iletişimi yürüten yazarın adı, adresi ve telefon numarası

Mektup, makalenin tipi veya formatı gibi editöre yardımcı olabilecek ek bilgileri sağlamalıdır. Eğer makale önceden başka bir dergiye gönderilmişse, önceki editör ve hakemlerin makale hakkındaki yorumları ile birlikte yazarların bu yorumlara karşı yanıtlarını göndermek veya bildirmek yardımcı olacaktır. Editörler, yazarları bu tipteki önceki yazışmaları sunmak için özendirir ve bu durum değerlendirme işlemini çabuklaştırır.
Artık birçok dergi, sunumun tüm içeriğinin bulunduğunu garantileyen sunum öncesi kontrol listesi vermektedir. Bazı dergiler, yazarlardan belirli çalışma tiplerinde kullanılan kontrol listelerini (örneğin, randomize kontrollü deneyleri için CONSORT kontrol listesi) doldurmalarını istemektedirler. Yazarlar, derginin bu tip kontrol listesi kullanıp kullanmadığını araştırmalı ve eğer isteniyorsa makale ile birlikte göndermelidir.
Yayınlanmış bir materyalin reprodüksiyonu, kimlikleri açığa çıkacak olan insanlarla ilgili resim veya bilgileri kullanmak ve katılımcıların ismini yayında kullanmak için alınan izinlerin kopyaları makale ile birlikte gönderilmelidir.

V. KAYNAKLAR
A. Bu Belgede Kullanılan Kaynaklar
1. Davidoff F for the CSE Task Force on Authorship. Who's the Author? Problems with Biomedical Authorship, and Some Possible Solutions. Science Editor. July-August 2000: Volume 23 - Number 4: 111-119.
2. Yank V, Rennie D. Disclosure of researcher contributions: a study of original research articles in The Lancet. Ann Intern Med. 1999 Apr 20;130(8):661-70.
3. Flanagin A, Fontanarosa PB, DeAngelis CD. Authorship for research groups. JAMA. 2002;288:3166-68.
4. Peer Review in Health Sciences. F Godlee, T Jefferson. London: BMJ Books, 1999.
5. World Medical Association Declaration of Helsinki: ethical principles for medical research involving human subjects. JAMA. 2000 Dec 20;284(23):3043-5.
6. Pitkin RM, Branagan MA, Burmeister LF. Accuracy of data in abstracts of published research articles. JAMA. 1999 Mar 24-31;281(12):1110-1.
7. Patrias K. National Library of Medicine recommended formats for bibliographic citation. Bethesda (MD): The Library; 1991.

B. Biyomedikal Dergilerle İlişkili Diğer Bilgi Kaynakları
World Association of Medical Editors (WAME) www.WAME.org
Council of Science Editors (CSE) www.councilscienceeditors.org
European Association of Science Editors (EASE) www.ease.org.uk
Cochrane Collaboration www.cochrane.org
The Mulford Library, Medical College of Ohio www.mco.edu/lib/instr/libinsta.html

VI. Uluslararası Tıp Dergileri Editörleri Kurulu
Uluslararası Tıp Dergileri Editörleri Kurulu (ICMJE), katılımcıları yıllık olarak toplanan ve “Standartlar” üzerinde yoğunlaşan genel tıp dergileri editörlerinin oluşturduğu bir gruptur. ICMJE, bu belge ile ilgili yorumları ve gündem maddesi önerilerini beklemektedir.

VII. “BİYOMEDİKAL DERGİLERE GÖNDERİLEN MAKALELERİN UYMASI GEREKEN STANDARTLAR”IN YAZARLARI
Ekim 2004’te yeniden düzenlenen Standartlar’ı onaylayan katılımcı dergi ve kuruluşların ve bunların temsilcilerinin oluşturduğu kurul ( ICMJE), Annals of Internal Medicine, Canadian Medical Association Journal, Croatian Medical Journal, Journal of the American Medical Association, Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, New England Journal of Medicine, New Zealand Medical Journal, The Lancet, The Medical Journal of Australia,Tidsskrift for Den Norske Llegeforening, Ugeskrift for Laeger ve the U.S. National Library of Medicine’dan oluşmaktadır.

VIII. STANDARTLAR’IN KULLANIMI, DAĞITIMI VE ÇEVİRİSİ
Kullanıcılar bu belgeyi kâr amacı gütmeden eğitim amaçlı olarak basabilir, kopyalayabilir ve dağıtabilir. ICMJE, bu belgenin kopyalarını saklamamaktadır.
ICMJE ilgili kurumların resmi İngilizce olarak yazılmış belgeye www.ICMJE.org adresinden ulaşmalarını tercih eder. Belgenin bu adresin dışındaki web sitelerine gönderilmesini onaylamaz.
ICMJE, belgeyi İngilizceden farklı dillere çeviren ve bu dillerde basan kuruluşları memnuniyetle onaylar. Buna karşılık ICMJE’nin çeviri veya belgenin tıpkı-basımlarını veya çevrilmiş sürümlerini onaylama imkânı yoktur. Bu yüzden tüm çeviriler şu ifadeyi açıkça belirtmelidir: “Bu, ICMJE’nin yayımladığı “Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makalelerin Uyması Gereken Standartlar”ın tıpkı-basımıdır/(kullanılan dili yazın) çevirisidir. (Kuruluşun ismini yazın) bu tıpkı-basımı/çeviriyi (destekçi kaynağın ismini yazın) desteği ile hazırlamıştır. ICMJE, bu tıpkı-basımın/çevirinin içeriğini ne desteklemekte ne de onaylamaktadır. ICMJE periyodik olarak Standartlar’ı güncellediği için (tarih yazın) tarihinde hazırlanan bu tıpkı-basım/çeviri www.ICMJE.org adresinde yayımlanan şu anki resmi sürümü gerçek anlamda temsil etmeyebilir. “Biyomedikal Dergilere Gönderilen Makalelerin Uyması Gereken Standartlar”ın resmi sürümü www.ICMJE.org adresindedir”.

IX. SORULAR İÇİN
Standartlar hakkındaki sorular şu adrese gönderilmelidir: Christine Laine, MD, MPH at the ICMJE Secretariat office, American College of Physicians, 190 N. Independence Mall West, Philadelphia, PA 19106-1572, USA. phone, 215-351-2660; fax 215-351-2644; e-mail claine @acponline.org. Lütfen dergi stilleri ve politikaları hakkında ICMJE sekreterliğine soru göndermeyiniz.

Danışman Girişi
Copyright (c) 2002 - 2009
TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni
ISSN: 1303-734X
Tasarım: GATA Halk Sağlığı Anabilim Dalı

E-posta: editor@korhek.org